مقدمه 

سئوی تکنیکال پایه‌ای است که دیده‌شدن سایت‌های شرکتی را در موتورهای جستجو ممکن می‌سازد؛ در ۲۰۲۵، با تمرکز بیشتر الگوریتم‌ها روی تجربه کاربر (Core Web Vitals)، ایندکس موبایل و استانداردهای جدید وب، داشتن زیرساخت فنی سالم و بهینه برای هر شرکت ضروری است. بدون رفع مشکلات فنی، حتی بهترین محتوای تولیدشده نیز ممکن است ایندکس نشود یا در نتایج پایین بماند، بنابراین اولویت‌بندی اصلاحات فنی بازدهی سئوی کلی را افزایش می‌دهد.

این چک‌لیست عملی به شما کمک می‌کند مراحل کلیدی از آماده‌سازی ابزارها تا پیاده‌سازی اسکیما و پایش مستمر را به صورت سیستماتیک اجرا کنید. هر بخش شامل توضیح کوتاه و فهرست کارهای عملی است تا تیم فنی و مدیران بازاریابی بتوانند به سرعت وضعیت سایت را ارزیابی، اولویت‌بندی و اصلاح کنند؛ هدف کاهش زمان بارگذاری، بهبود تجربه موبایل و تضمین ایندکس صحیح صفحات حیاتی است.

آماده‌سازی و ابزارها

قبل از شروع هر کار فنی باید زیرساخت مانیتورینگ و دسترسی‌ها آماده شود تا تغییرات امن و قابل پیگیری باشند. ابزارهای مناسب به شما امکان می‌دهند مشکلات کراول، سرعت، ساختار داده و بک‌لینک را سریع شناسایی و اولویت‌بندی کنید.

چک‌لیست:

– تهیه بکاپ کامل سایت و دسترسی به سرور (SFTP/SSH).

– فعال‌سازی Google Search Console و Bing Webmaster Tools.

– نصب/دسترسی به Google Analytics (GA4).

– راه‌اندازی ابزار کراولینگ (Screaming Frog یا Sitebulb/DeepCrawl).

– تنظیم PageSpeed Insights، Lighthouse و WebPageTest برای گزارش‌گیری زمان‌بندی شده.

– اتصال ابزارهای بک‌لینک و کلمات کلیدی (SEMrush/Ahrefs/Moz).

– تست موبایل با Mobile-Friendly Test و تست داده ساختاری با Rich Results Test.

نمایه‌سازی و کراول (Crawlability & Indexing)

نمایه‌سازیِ صحیح تضمین می‌کند که صفحات مهم شما توسط موتورهای جستجو دیده و ایندکس شوند؛ در عین حال باید از ایندکس شدن صفحات بی‌ارزش جلوگیری کنید تا بودجه کراول صرف موارد مهم شود.

چک‌لیست:

– بررسی و اصلاح robots.txt (عدم مسدودسازی CSS/JS و صفحات ضروری).

– ایجاد و ارسال XML sitemap حاوی صفحات کاننیکال به کنسول‌ها.

– بررسی meta robots و X-Robots-Tag برای صفحات حساس.

– تعیین نسخه اصلی دامنه (www vs non-www، HTTP vs HTTPS) در کنسول.

– آنالیز لاگ سرور برای شناسایی ارورهای 4xx/5xx و الگوهای کراول.

– مدیریت پارامترهای URL (از طریق کنسول یا canonical).

– حذف یا نوفالو کردن صفحات بی‌ارزش (thin/duplicate).

سرعت و تجربه کاربری (Performance & Core Web Vitals)

سرعت و معیارهای Core Web Vitals جزو سیگنال‌های مهم رتبه‌بندی و تجربه کاربر هستند؛ کاهش زمان بارگذاری و بهبود پایداری بصری مستقیماً نرخ تبدیل را بهبود می‌دهد.

چک‌لیست:

– اندازه‌گیری LCP، INP/FID و CLS و تعیین اهداف (مثلاً LCP < 2.5s، CLS < 0.1).

– فعال‌سازی CDN و انتخاب HTTP/2 یا HTTP/3.

– کاهش TTFB با بهینه‌سازی سرور، کش سمت سرور و تنظیمات پایگاه‌داده.

– حذف render-blocking CSS/JS و استفاده از critical CSS.

– فعال‌سازی فشرده‌سازی (Brotli/Gzip) و minify فایل‌ها.

– پیاده‌سازی lazy-loading برای تصاویر و ویدیوها.

– بهینه‌سازی فونت‌ها (font-display: swap، فرمت‌های مدرن مثل WOFF2).

معماری سایت و لینک‌دهی داخلی

معماری منطقی و لینک‌دهی داخلی هدفمند باعث می‌شود بات‌ها و کاربران به‌سرعت به صفحات کلیدی دسترسی پیدا کنند و اعتبار داخلی به درستی توزیع شود.

چک‌لیست:

– طراحی URLهای کوتاه، خوانا و بدون پارامترهای غیرضروری.

– اطمینان از حداکثر عمق 3 کلیک برای صفحات مهم.

– پیاده‌سازی breadcrumbs و ساختار دسته‌بندی واضح.

– ایجاد استراتژی لینک‌دهی داخلی به صفحات محصول/خدمات و محتوای ستونی.

– شناسایی و رفع لینک‌های شکسته و ریدایرکت‌های زنجیره‌ای.

– استفاده مناسب از rel=”nofollow”/”ugc”/”sponsored” برای لینک‌های خارجی نامطمئن.

موبایل و سازگاری (Mobile-first)

با Mobile-First Indexing باید نسخه موبایل محتوای کامل و عملکردی معادل دسکتاپ داشته باشد؛ تجربه ضعیف موبایل منجر به افت رتبه و کاهش تبدیل خواهد شد.

چک‌لیست:

– طراحی واکنش‌گرا یا تضمین معادل محتوای موبایل و دسکتاپ.

– اجرای تست Mobile-Friendly و رفع مشکلات CSS/viewport.

– بهینه‌سازی سرعت موبایل (تصاویر سبک، کش فعال).

– تنظیم اندازه و فاصله عناصر لمسی برای دسترسی پذیری.

– جلوگیری از پاپ‌آپ‌های مزاحم و عناصر مزاحم UX روی موبایل.

ایمن‌سازی و پروتکل‌ها

امنیت و ارتباط صحیح از طریق HTTPS پایه انتظارات موتورهای جستجو و کاربران است؛ خطاهای محتوای مختلط یا تنظیمات اشتباه HSTS می‌تواند ایندکس و UX را خراب کند.

چک‌لیست:

– اطمینان از HTTPS کامل با گواهی معتبر و ریدایرکت 301 از HTTP.

– فعال‌سازی HSTS پس از تایید پایداری HTTPS.

– رفع محتوای مختلط (mixed content) و بارگذاری همه منابع از HTTPS.

– بررسی و پاکسازی هدرهای ناامن و محدودیت‌های CSP در صورت نیاز.

داده‌های ساختاری و اسکیما

داده‌های ساختاری به موتورهای جستجو کمک می‌کنند نوع محتوا را بفهمند و امکان نمایش نتایج غنی (rich results) را فراهم می‌آورند؛ برای سایت‌های شرکتی اسکیماهای سازمان، محصول، FAQ و breadcrumb پرکاربردند.

چک‌لیست:

– پیاده‌سازی Organization schema با نام، لوگو، آدرس و contactPoint.

– افزودن Breadcrumbs، Product/Service، FAQ و LocalBusiness براساس نیاز.

– استفاده از JSON-LD برای درج اسکیماها.

– تست اسکیماها با Rich Results Test و رفع خطا/هشدار.

– نظارت بر گزارشات Search Console برای ارورهای structured data.

محتوای تکراری و کنونیکال‌ها

محتوای تکراری می‌تواند اعتبار صفحات را تقسیم کند و باعث ایندکس اشتباه شود؛ استفاده صحیح از تگ canonical و مدیریت پارامترها حیاتی است.

چک‌لیست:

– افزودن تگ canonical به صفحات مشابه و صفحات با پارامتر.

– مدیریت پارامترهای URL در کنسول یا با canonical.

– بررسی نسخه‌های www/non-www و HTTP/HTTPS و ریدایرکت صحیح.

– بررسی و هماهنگ‌سازی نسخه AMP در صورت استفاده (rel=canonical/amphtml).

فایل‌ها و متادیتا (robots.txt، sitemap، meta tags)

فایل‌های پیکربندی مانند robots.txt و sitemap و متادیتا روی ایندکس و نمایش نتایج تاثیر می‌گذارند؛ نگهداری صحیح و به‌روز آن‌ها ایندکس مؤثر را تضمین می‌کند.

چک‌لیست:

– اطمینان از robots.txt صحیح و اشاره به XML sitemap.

– ساخت و به‌روز نگه‌داشتن XML sitemap با صفحات کاننیکال و ارسال به کنسول‌ها.

– بررسی و بهینه‌سازی Meta Title و Meta Description برای صفحات کلیدی (طول، کلمات کلیدی، CTA).

– استفاده از hreflang برای سایت‌های چندزبانه و تعیین نسخه‌های منطقه‌ای.

– بررسی تگ‌های Open Graph و Twitter Card برای اشتراک اجتماعی بهینه.

تصاویر، ویدیو و محتواهای رسانه‌ای

رسانه‌ها سهم بزرگی از حجم صفحه دارند؛ بهینه‌سازی فرمت، اندازه و بارگذاری تنبل باعث بهبود سرعت و UX می‌شود و متادیتا (alt، captions) به ایندکس تصاویر کمک می‌کند.

چک‌لیست:

– استفاده از فرمت‌های مدرن (WebP/AVIF) و فراهم کردن fallback.

– تعیین ابعاد تصویر در HTML/CSS و استفاده از srcset برای responsive images.

– پیاده‌سازی lazy-loading و اندازه‌بندی تصاویر پیش از ارسال به صفحه.

– افزودن attribute alt توصیفی و استفاده از structured data برای ویدیو.

– ارائه sitemap جداگانه برای تصاویر/ویدیوها در صورت نیاز.

لوکال/شرکتی و نشانه‌گذاری تجاری

برای شرکت‌های با حضور محلی، بهینه‌سازی نقشه‌های محلی، لیستینگ‌ها و داده‌های NAP (Name, Address, Phone) اهمیت دارد و باید همسان در سایت و دایرکتوری‌ها ثبت شود.

چک‌لیست:

– پیاده‌سازی LocalBusiness schema و ثبت NAP Consistency.

– ایجاد و بهینه‌سازی صفحه Contact و Location-specific pages.

– ثبت و مدیریت Google Business Profile و سایر دایرکتوری‌های محلی.

– جمع‌آوری و مدیریت نظرات کاربران و نمایش امتیازات ساختاری.

پایش، گزارش‌دهی و نگهداری مستمر

سئوی تکنیکال یک فرایند مستمر است؛ نیاز به پایش مداوم ایلندکس، خطاها و معیارهای عملکرد و اجرای برنامه‌های اصلاحی دارد.

چک‌لیست:

– تنظیم گزارش‌های دوره‌ای در Search Console، GA4 و ابزارهای سرعت.

– مانیتورینگ لاگ سرور لینوکس یا سرور ویندوز و بررسی تغییر در الگوهای کراول.

– بررسی ماهانه صفحات با خطاهای 4xx/5xx و ریدایرکت‌ها.

– اجرای اسکن کامل سایت (quarterly) با Screaming Frog یا Sitebulb.

– ثبت تغییرات فنی و نگهداری چک‌لیست اصلاحات (change log).

برنامه اجرایی ۳۰/۶۰/۹۰ روزه (نمونه)

تقسیم پروژه به فازهای کوتاه‌مدت کمک می‌کند تغییرات سریعِ با اثرگذاری بالا سریع اعمال شوند و کارهای بزرگ‌تر ساختاری برنامه‌ریزی شوند.

چک‌لیست نمونه:

– روزهای 0–30: تهیه بکاپ، راه‌اندازی ابزارها، اصلاح robots.txt و ارسال sitemap، رفع خطاهای 4xx/5xx فوری، بهبود‌های پایه سرعت.

– روزهای 31–60: بهینه‌سازی Core Web Vitals، پیاده‌سازی CDN، حذف render-blocking، اصلاح لینک‌های داخلی و canonical.

– روزهای 61–90: اسکیما کامل (Organization, FAQ, Product)، بررسی موبایل نهایی، بررسی لاگ‌ها و اجرای بهبودهای منعطف بر اساس نتایج.